Archive for Eylül 17th, 2025

AĞAÇ OYMACILIĞI-NECCARLIK

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi AĞAÇ OYMACILIĞI-NECCARLIK Neccar; kapı ve pencere yapan marangoz (dülger) anlamına gelir (Kademoğlu, 2002, s. 267). Evlerdeki ve Şanlıurfa Müzesi’ndeki kapı, pen­cere, dolap kanatlarına, sandık ve ayna gibi diğer ahşap eserlere bakıldığında ağaç oymacılığın Şanlıurfa’da çok eski ve […]

KOKACILIK (KOVACILIK)

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi KOKACILIK (KOVACILIK) Teneke ve bakır kova yanında, otomobillerin eski teker lastiklerinden yapılan kovalara Urfa’da “koka” denilmektedir. Kokalar kuyulardan su çekmek, inşaatlarda harç ve kum taşımak amacıyla kullanılırdı. Urfa’ya bu sanatın, otomobil lastiğinin icadından sonra, 20. yüzyılın başlarında […]

ÇÖMLEKÇİLİK

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi ÇÖMLEKÇİLİK Çömlekçilik sanatının Urfa’da neolitik çağın akeramik evresinden bu yana (MÖ 7000-5000) var olduğu yapılan arkeolojik kazılardan anlaşılmaktadır. Yine yapılan arkeolojik kazılarda elde edilen Kalkolitik (Bakır) Çağ (MÖ 5000-3000), Tunç Çağı (MÖ 3000-1200) ve Demir Çağı (MÖ […]

TAŞÇILIK

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi TAŞÇILIK Taşçılık Urfa’nın en eski klasik el sanatıdır. Başlangıcı neolitik çağa kadar gider. Göbeklitepe’de yapılan kazılarda Anadolu’nun en eski heykel atölyesine rastlanmıştır. Bu atölyede kalker taşından yapılmış insan başı, aslan başı, domuz başı, kurbağa, akbaba heykelleri ile […]

KUYUMCULUK

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi KUYUMCULUK Güzelliğin ve gücün simgesi altın ve gümüş işlemeciliği sanatı, Şanlıurfa’nın en eski el sanatlarındandır. “Şanlıurfa yöresinde kadın takılarının geçmişi, Neolitik (M.Ö. 8000-5000) ve Tunç Çağı (M.Ö. 3000-1200)’na kadar uzanmaktadır. Bozova ilçesine bağlı Küçük Şaşkan ve Büyük […]

TENEKECİLİK

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi TENEKECİLİK Tenekecilik mesleği, Atar Pazarı’nın kuzey kesimi ile Hanönü Çarşısı arasındaki Tenekeci Pazarı’nda sürdürülmekteydi. 42) Tenekeci Pazarı/1982 (Fotoğraf: A. Cihat Kürkçüoğlu) Bakır’ın pahalı olması nedeniyle, daha ziyade yoksul ve orta gelirli kişiler, tepsi, semaver, çaydanlık, su-yağ ve […]

DÖVME DEMİRCİLİK

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi DÖVME DEMİRCİLİK Ergenekon Destanı’na göre Türkler; Ergenekon’dan çıkmak için yol ararken bir demircinin tavsiyesi üzerine dağdaki demiri eriterek yol açarlar. Bu olayın 21 Mart’ta gerçekleştiğine inanan Orta Asya Türkleri her yıl bu tarihte törenler yapar, bir parça […]

BAKIRCILIK

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi BAKIRCILIK İnsanoğlunun bakırı bulması ve işlemesini öğ­renmesi M.Ö. 5000-3000 tarihlerinde Kalkolitik Çağ denilen Bakır Çağı ile başlamıştır. Şanlıurfa il sınırları içindeki Hassek Höyük, Kurban Höyük, Lidar Höyük gibi höyüklerde yapılan arkeolojik kazılarda kalkolitik çağa ait bakır kaplar, […]

TARAKÇILIK

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi TARAKÇILIK Şanlıurfa’da ta­rakçılık, 1975 yılına kadar Eski Arasa Hamamı ile Hoca Abdülvahit Camii arasında kalan çarşıdaki 20 kadar dükkânda icra edilirdi. Taraklar; deve’nin bacak kemiğinden, annep, armut, şimşir ve iyi cins ceviz ağacından yapıl­maktaydı. Ağaçlar kesildikten sonra […]

KÖŞGERLİK

S. Sabri KÜRKÇÜOĞLU Em. Öğretim Görevlisi Kültürel Miras Araştırmacısı Dr. A. Cihat KÜRKÇÜOĞLU Emekli Öğretim Üyesi Sanat Tarihçi KÖŞGERLİK Köşger kelimesi Farsça “keşfger” kelimesinden türemiş olup ayakkabıcı anlamındadır. Ancak, köşkerlik ve kunduracılık her ne kadar birbirine yakın meslekler ise de ikisi arasında ince neccarlık ve kaba neccarlık örneğinde olduğu gibi farklılıklar vardır. Köşkerler yemeni (postal), […]